بتن ریزی چیست عملیات بتن ریزی چگونه صورت می گیرد؟(?What is Concrete)

 بتن یکی از پرکاربردترین مصالح ساختمانی در جهان است که به دلیل مقاومت بالا و قابلیت شکل‌پذیری، در پروژه‌های عمرانی، از ساختمان‌ها و پل‌ها گرفته تا جاده‌ها و سدها، به‌طور گسترده‌ای مورد استفاده قرار می‌گیرد. این ماده از ترکیب سه جزء اصلی سیمان، آب و سنگدانه‌ها (شن و ماسه) تشکیل می‌شود. در فرآیند تشکیل بتن، آب با سیمان واکنش شیمیایی ایجاد می‌کند که به آن هیدراتاسیون می‌گویند و باعث سخت شدن مخلوط می‌شود. کارآیی بتن به دلیل دوام، مقاومت در برابر فشار و تطبیق‌پذیری بالا با شرایط محیطی متنوع است، که آن را به انتخابی ایده‌آل برای بسیاری از سازه‌های مختلف تبدیل کرده است.

بتن چیست؟ چگونه تشکیل می شود؟ کارآیی آن چیست؟

بتن به فرانسوی (Beton)، از ریشه لاتین (Bitume) به عبارتی بتن در مفهوم وسیع به هر ماده یا ترکیبی که از یک ماده چسبنده با خاصیت سیمانی شدن تشکیل شده باشد گفته می‌شود و که حاصل فعل و انفعال سیمان های هیدرولیکی و آب می باشد که شامل ترکیباتی مهم اعم از:

• سنگدانه‌ ها شامل شن و ماسه که در بتن تقریبا سه چهارم حجم آن را تشکیل می‌دهند.
• ملات سیمان و آب که یک چهارم حجم آن را تشکیل می دهد.

در اصل مواد اصلی بتن عبارتند از: شن، ماسه، سیمان، آب و مواد افزودنی به مقدار کافی.

در بتن تمامی عوامل باید از کیفیت خوبی برخوردار باشند اولین موضوعی که در بتن مطرح است وجود آب و نوع سیمان با کیفیت می باشد. مقدار آب مصرفی در داخل بتن از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است زیرا که به منظور تکمیل فرایند واکنش سیمان با آب مقدار مشخصی آب مورد نیاز می باشد.

در صورتی که این مقدار کمتر از حد مجاز باشد قسمتی از سیمان برای واکنش، آب کافی دریافت نکرده و واکنش نداده باقی خواهد ماند. در صورتی که بیش از حد مورد نیاز، آب به مخلوط بتن اضافه شود پس از تکمیل واکنش، مقداری آب به صورت اضافه و آزاد در داخل بتن باقی خواهد ‌ماند که پس از سخت شدن بتن باعث پوکی بتن شده و در نتیجه کاهش مقاومت بتن را شاهد خواهیم بود.

بیشتر بخوانید: نیلیلنگ

به همین دلیل دقت در مصرف نکردن آب زیاد در داخل بتن به منظور حصول مقاومت بالا الزامی می باشد. اغلب برای بتن ریزی این نسبت که به نام نسبت آب به سیمان شناخته می شود، توسط کارخانه بتن تنظیم و با توجه به اسلامپ مورد نیاز تهیه و تحویل می گردد. به جای افزودن آب می توان از افزودنی های مجاز استفاده نمود تا باعث ایجاد عوامل فوق الذکر و ترک و کاهش مقاومت بتن نگردد.

این نسبت آب به سیمان برای سیمان پرتلند معمولی حدود 25 درصد بوده است. که با این مقدار آب ، بتن فاقد کارایی لازم شده و معمولا نسبت آب به سیمان مورد استفاده در کارگاه های ساختمانی بیش از این مقدار است که قبل از سفارش در کارخانه بتن (بچینگ) با توجه به نیاز و موقعیت بتن ریزی و دمای هوا بتن مقدار آب به سیمان و مواد افزودنی تعیین و تهیه می گردد.

در تعیین نسبت اختلاط بتن، مشخصه ای (پارامتری) لحاظ می‌شود که مقدار رطوبت سنگدانه ‌ها را نیز قبل از افزودن آب به بتن لحاظ می ‌کند که در تعیین مقدار آب مورد نیاز حائز اهمیت است. این رطوبت اضافی (یا کمبود رطوبت) مقدار رطوبت مازاد (کمبود رطوبت) سنگدانه ها را از حالت اشباع با سطح خشک SSD یا(Saturated Surface Dry)  شامل می باشد.

از مزیت های بتن، می توان به در دسترس بودن مصالح بتن، دوام نسبتا زیاد و بالا و نیاز روز افزون به ساخت و سازهای فراوان سازه های بتنی شامل ساختمان ها، سدها، پل ها، تونل ها، راه ها و … اشاره نمود. بتن باید به صورت همگن، کارا، مقاوم، پایا و کم تراوا باشد.

مراحل بتن ریزی

بتن‌ریزی، یکی از مراحل کلیدی و مهم در ساخت‌وساز است که نقش تعیین‌کننده‌ای در کیفیت و استحکام سازه‌ها دارد. برای دستیابی به بتنی با کیفیت و دوام بالا، باید تمام مراحل بتن‌ریزی با دقت و رعایت اصول مهندسی انجام شود. در ادامه، مراحل مختلف بتن‌ریزی از آماده‌سازی تا نگهداری بتن تازه ریخته‌شده توضیح داده می‌شوند.

1. آماده‌سازی سطح و قالب‌بندی

اولین مرحله بتن‌ریزی، آماده‌سازی سطح زیرین است. سطحی که قرار است بتن بر روی آن ریخته شود، باید تمیز، صاف و عاری از هر گونه آلودگی، روغن، خاک و سایر مواد زائد باشد. سپس قالب‌بندی انجام می‌شود؛ قالب‌ها باید دقیقاً با ابعاد مورد نیاز ساخته و محکم شوند تا بتن در هنگام ریختن، شکل خود را حفظ کند. توجه به استحکام و تراز بودن قالب‌ها اهمیت زیادی دارد تا بتن پس از سفت شدن به شکل مطلوب باقی بماند.

2. ساخت و آماده‌سازی بتن

در مرحله بعد، ساخت بتن انجام می‌شود. بتن از ترکیب سیمان، آب، شن و ماسه به دست می‌آید و بسته به نیاز پروژه ممکن است از افزودنی‌های خاصی نیز استفاده شود. نسبت دقیق ترکیبات باید با توجه به مقاومت مورد نیاز، شرایط آب و هوایی و نوع پروژه محاسبه شود. ساخت بتن می‌تواند در محل پروژه یا در کارخانه‌های بتن آماده صورت گیرد.

3. انتقال بتن

پس از آماده‌سازی، بتن به محل پروژه منتقل می‌شود. این کار می‌تواند از طریق کامیون‌های میکسر یا با استفاده از تجهیزات حمل و نقل خاص مانند پمپ بتن صورت گیرد. انتقال بتن باید به گونه‌ای باشد که تا حد امکان از جدا شدن دانه‌ها و تغییر در ترکیب آن جلوگیری شود.

4. ریختن بتن

مرحله ریختن بتن باید با دقت انجام شود تا بتن به طور یکنواخت در سطح قالب توزیع شود. معمولاً بتن به صورت لایه‌لایه ریخته می‌شود و پس از هر لایه، عمل ویبره‌کردن انجام می‌شود تا هوای محبوس‌شده خارج شود و تراکم به حداکثر برسد. عدم توجه به تراکم کافی می‌تواند باعث ایجاد حفره‌ها و تضعیف سازه شود.

5. تسطیح و تراز کردن

پس از ریختن و ویبره‌کردن، بتن با استفاده از ابزارهای مخصوص، مانند ماله، تسطیح و تراز می‌شود. این کار به صاف شدن سطح بتن کمک کرده و باعث می‌شود سطح نهایی سازه شکل مناسبی داشته باشد. تراز کردن بتن همچنین از ایجاد ترک و شکستگی در سطح بتن جلوگیری می‌کند.

6. عمل‌آوری و نگهداری

آخرین و یکی از مهم‌ترین مراحل بتن‌ریزی، عمل‌آوری یا کیورینگ بتن است. در این مرحله، سطح بتن تازه ریخته‌شده مرطوب نگه داشته می‌شود تا بتن به‌طور تدریجی خشک و سفت شود. عمل‌آوری مناسب از ترک‌خوردگی و کاهش مقاومت بتن جلوگیری کرده و به دوام آن کمک می‌کند. این مرحله بسته به نوع بتن و شرایط آب و هوایی معمولاً بین 7 تا 28 روز به طول می‌انجامد.

بیشتر بخوانید: تخریب ساختمان

تجهیزات مورد نیاز برای بتن ریزی چه هستند؟

بتن‌ریزی یکی از مراحل حساس و اساسی در ساخت‌وساز است که نیاز به استفاده از تجهیزات خاص و تخصصی دارد. استفاده از تجهیزات مناسب، نه تنها کیفیت و مقاومت بتن را افزایش می‌دهد، بلکه روند اجرای پروژه را سریع‌تر و ایمن‌تر می‌کند. در این مطلب به معرفی تجهیزات ضروری برای بتن‌ریزی پرداخته‌ایم.

1. دستگاه مخلوط‌کن بتن (میکسر بتن)

یکی از تجهیزات اساسی برای بتن‌ریزی، میکسر بتن است که وظیفه‌ی مخلوط کردن مواد تشکیل‌دهنده بتن مانند سیمان، آب، شن و ماسه را برعهده دارد. میکسرها در دو نوع ثابت و سیار (تراک میکسر) وجود دارند. میکسرهای سیار معمولاً در پروژه‌های بزرگ استفاده می‌شوند، زیرا بتن را در حین انتقال به محل پروژه، مخلوط نگه می‌دارند.

2. پمپ بتن

پمپ بتن دستگاهی است که برای انتقال بتن به ارتفاع یا فاصله‌های طولانی به کار می‌رود. این دستگاه‌ها بتن را از طریق لوله‌های منعطف یا فلزی به محل دقیق مورد نظر می‌رسانند. پمپ‌های بتن به دو دسته بوم‌دار (برای ارتفاعات بلند) و زمینی (برای فواصل افقی) تقسیم می‌شوند. استفاده از پمپ بتن سرعت بتن‌ریزی را افزایش می‌دهد و از هدررفت بتن جلوگیری می‌کند.

3. ویبراتور بتن

ویبراتور بتن از نظر مصرف انرژی و وع سوخت به دو دسته کلی برقی و بنزینی تقسیم بندی میشوند.قابل ذکر است، ویبراتور ها در سه نوع قالبی، سطحی و داخلی تولید و استفاده میگردند..

4. ماله بتن

ماله یکی از ابزارهای ساده اما مهم برای صاف و تراز کردن سطح بتن است. ماله‌ها در دو نوع دستی و برقی (ماله پروانه‌ای) وجود دارند. ماله دستی برای پروژه‌های کوچک و ماله پروانه‌ای برای پروژه‌های بزرگ‌تر استفاده می‌شود. ماله پروانه‌ای که به وسیله موتور کار می‌کند، فرآیند تسطیح و پرداخت سطح بتن را سریع‌تر و با کیفیت بهتری انجام می‌دهد.

5. سطل بتن (باگت بتن)

سطل بتن یا باگت بتن برای حمل و نقل بتن در ارتفاعات یا مناطق دشوار استفاده می‌شود. این سطل‌ها معمولاً با استفاده از جرثقیل به ارتفاعات منتقل می‌شوند و بتن را به صورت دقیق در محل مورد نظر تخلیه می‌کنند. این ابزار مخصوصاً در پروژه‌هایی که دسترسی به محل بتن‌ریزی دشوار است، بسیار کاربردی است.

6. شمشه و ابزارهای تسطیح

شمشه و ابزارهای تسطیح برای صاف و یکدست کردن سطح بتن پس از ریختن آن استفاده می‌شوند. شمشه که به صورت دستی یا موتوری (شمشه موتوری) وجود دارد، سطح بتن را در یک تراز معین قرار می‌دهد و مانع از ایجاد ناهماهنگی و پستی و بلندی می‌شود.

7. قالب بتن

قالب‌ها نقش مهمی در شکل‌دهی و نگه‌داشتن بتن تا زمان سفت شدن آن دارند. قالب‌ها از جنس‌های مختلفی مثل فلزی، چوبی یا پلاستیکی ساخته می‌شوند و بسته به نوع پروژه و ابعاد سازه، قابل استفاده‌اند. قالب‌بندی محکم و دقیق باعث می‌شود که بتن در حین سفت شدن شکل و اندازه مورد نظر را حفظ کند.

8. ابزار عمل‌آوری بتن (روپوش‌های پلاستیکی و آب‌پاش)

برای حفظ رطوبت و جلوگیری از خشک شدن سریع بتن، ابزارهای عمل‌آوری مانند روپوش‌های پلاستیکی و آب‌پاش‌ها ضروری هستند. پوشاندن سطح بتن تازه با پلاستیک یا آب‌پاشی منظم به عمل‌آوری بتن کمک کرده و از ایجاد ترک و کاهش مقاومت بتن جلوگیری می‌کند.

مزایای استفاده از بتن در ساختمان

• ارزان قیمت بودن نسبت به سایر مصالح.
• عمر طولانی تر با توجه به اجرای صحیح.
• کمترین نیاز به تعمیر و نگهداری.
• انعطاف پذیری بالا قبل از سخت شدن.
• به راحتی به شکل قالب در می آید.
• روش های اجرای مختلف.
• دارای مقاومت فشاری بالا.
• دسترسی به سنگندانه‌ها در تمام دنیا.
• هزینه‌های عملیاتی کمتر.
• سهولت نگهداری.
• مقاومت در برابر آتش.
• افزایش مقاومت در طول زمان.
• دوام و سختی بالا.
• مقاوم در برابر پوسیدگی.
• هزینه کم در مقایسه با سایر مصالح.
• مقاوم در برابر باد و آب.
• عایق صدا بودن.
• مقاوم در برابر حمله مورچه یا موریانه.
• عدم کپک زدن و پوسیدگی.
• عدم تولید دود و گاز سمی.

معایب استفاده از بتن در ساختمان

1. مقاومت کششی بتن پایین است بنابراین به منظور جلوگیری از ایجاد ترک، باید بتن را تقویت کرد.

2. به علت انقباض ناشی از خشک شدن و انبساط ناشی از رطوبت، بتن ممکن است دچار ترک شود.

3. در صورت وجود نمک محلول در بتن در شرایط تماس با رطوبت موجب شوره زنی سطح بتن و خوردگی می شود.

4. افزایش میزان بارگیری موجب توسعه خزش ساختمان می شود.

استحکام بتن

استحکام یا مقاومت فشاری بتن توسط نیروی مورد نیاز برای خرد شدن آن تعیین می گردد و بر حسب پوند بر اینچ مربع یا کیلوگرم بر سانتی متر مربع اندازه گیری می شود. مقاومت فشاری برحسب متغیرهایی مانند نوع کاربرد، طرح اختلاط، نوع سنگدانه‌ها، شرایط آب و هوایی و … می تواند تغییر کند.

بتن در کشش ضعیف می باشد! از این رو، می توان مقاومت کششی بتن را با افزودن میلگردها بهبود داد. در مواردی که تنش‌های کششی بسیار بالایی انتظار می‌رود (مانند دهانه بلند بین دو ستون)، بتن می‌تواند شامل آرماتورهای فولادی از پیش کشیده شده باشد. این امر باعث ایجاد نیروهای فشاری در بتن می‌شود که به جبران ضعف‌های کششی سازه می تواند کمک کند.

آب انداختگی بتن

آب انداختن بتن در واقع نوعی جداشدگی در بتن می باشد به عبارت دیگر جداشدگی به این معنی است که لایه ای نازک از آب آغشته به سیمان روی بتن جمع شود که این امر می تواند دلایل بسیاری داشته باشد از جمله مهمترین آن ها عبارتند از:

• نسبت آب به سیمان زیاد
• زیاد شدن مدت ویبره زدن بتن

برای رفع این مشکل به صورت سطحی باید به آن مقداری سیمان اضافه کرد تا آب موجود را جذب کند و از آب انداختگی جلوگیری کند.

راهکارهای پیشگیری از آب انداختگی بتن:

• استفاده از سیمان های ریز دانه در بتن.
• استفاده از عیار سیمان بالاتر.
• اضافه کردن پودر آلومینیوم.
• اضافه کردن مواد حباب زا.

اضافه نمودن کمی نمک طعام به بتن می تواند آب انداختن آن را کاهش دهد اما باید دقت داشت افزودن بیش از حد سبب ایجاد شوره در بتن پس از خشک شدن می گردد.

استفاده از بتن با اسلامپ پایین خطر آب انداختن بتن را کاهش می دهد.

استفاده از افزودنی هایی مانند روان کننده ها و فوق روان کننده ها به جز در اسلامپ های خیلی زیاد خطر آب انداختن را کاهش می دهد.

اسلامپ بتن

به زبانی ساده به میزان روانی بتن اسلامپ بتن گفته می شود. معیاری برای بررسی جریان ‌پذیری یا روانی بتن تازه پیش از استفاده در محل مورد نیاز است. در آزمایش اسلامپ حد فاصل ارتفاع بین قالب و افت بتن را میزان اسلامپ بتن می گویند.

سنجش اسلامپ بتن معیاری برای ارزیابی یکنواختی کیفیت بتن از نظر روانی و کارایی در سرویس‌های مختلف میکسر یا اصطلاحا هر بچ (Batch) است. با استفاده از سنجش اسلامپ بتن، تاثیر تغییرات مواد میکسر بر روی روانی بتن به صورت روزانه یا ساعتی کنترل می‌شود. به عنوان مثال، افزایش اسلامپ بتن می‌تواند بیانگر افزایش ناگهانی رطوبت سنگدانه‌ها باشد.

تجهیزات مورد نیاز سنجش اسلامپ بتن و نحوه نمونه گیری

استفاده از موارد زیر برای انجام برداشت نمونه الزامیست:

مخروط اسلامپ: قالب فلزی به شکل مخروط ناقص با ارتفاع 300 میلی‌متر، قطر پایینی به اندازه 200 میلی‌ متر، قطر بالایی 100 میلی ‌متر و ضخامت حداقل 1.5 میلی‌متر (جنس این قالب باید به گونه‌ای باشد که با خمیر سیمان واکنشی ندهد)

میله کوبه (تراکم): یک میله فولادی گرد توپر به طول 600 میلی‌ متر، قطر 15 میلی ‌متر.

صفحه پایه، خط کش فلزی.

چمچه (سرتاس): یک ملاقه فلزی برای ریختن ملات در مخروط اسلامپ.

برس (فرچه).

پارچه مرطوب، قیف، بیلچه، ظرف اختلاط، پارچه مرطوب و زمان‌سنج

نحوه انجام نمونه گیری

در هنگام بتن ریزی از هر تراک میکسر نمونه هایی گرفته می شود به این صورت که ابتدا نمونه گرفته می شود سپس در ظرف های مکعبی یا استوانه ای شکل که به آن روغن سوخته زده شده تا نمونه پس از سفت شدن نچسبد می ریزند، در سه مرحله ریخته به طوری که در هر محله 3/1 (یک سوم) قالب را بگیرد و در هر 3/1 که ریخته می شود 25 ضربه توسط میله کوبه زده می شود، تا هوا از میان آن خارج شود و ادامه مراحل انجام می شود تا نمونه مکعبی یا استوانه ای 3/3 کامل گردد. روی آن را صاف کرده و کنار می گذارند تا بتن به مقاومت رسیده و سپس به کارگاه به آزمایشگاه جهت بررسی مقاومت ارائه می گردد.

عدد اسلامپ چیست؟

عدد اسلامپ (نشست عمودی)، معیاری برای ارزیابی روانی بتن بر حسب میلی‌متر یا اینچ است. هر عدد اسلامپ یک کاربری مخصوص دارد. در جدول زیر، عدد اسلامپ بر حسب کارایی و کاربرد مورد نظر مشخص شده است.

عوامل موثر بر اسلامپ بتن

• نسبت آب به سیمان.
• خواص مواد تشکیل‌دهنده.
• افزودنی‌های شیمیایی.
• حفره‌های موجود.
• دمای بتن.

بتن ریزی و عیار بتن چیست و عملیات بتن ریزی چگونه صورت می گیرد؟

بتن ریزی به فرآیندی گفته می‌شود که در محلی مانند کف سازه، فونداسیون سازه، سقف سازه، زیرسازی و … اقدام به ریختن بتن می گردد. بتن ریزی اصولاً درون قالب‌هایی انجام می‌شود که پس از گیرش بتن، قالب‌ها را از آن جدا کرده و تا زمانی از بتن نگهداری می‌شود تا به صد درصد گیرش خود برسد.

بتن ریزی یا به عبارتی دیگر (Concreting)، یکی از مهم‌ترین و حساس‌ترین عملیات‌ها در ساخت سازه‌های بتنی می باشد و همچنین در برخی مراحل ساخت سازه فلزی همچون فونداسیون و سقف کاربرد دارد. این فرآیند معمولا طی هفت مرحله شامل آماده‌سازی (قالب‌بندی)، اختلاط، انتقال، ریختن، تراکم، ویبره، چکش زدن قالب ها، پرداخت و عمل آوری انجام می گردد. مراحل بتن ریزی، تاثیر قابل توجهی بر روی کیفیت سازه بتنی دارد.

عملیات بتن ریزی

ابتدا در عملیات بتن ریزی لوله های بتن تا محل بتن ریزی (کارگاه) توسط بچینگ بتن انتقال می یابد و بعد از آن لوله کشی بتن تا محل بتن ریزی صورت می گیرد. لوله های بتن توسط بست هایی به هم متصل می شود. پس از اتمام لوله کشی بتن نوبت به درست کردن دوغاب بتن که همان مخلوط سیمان و آب است، می شود و سپس عملیات بتن ریزی شروع می گردد.

به دلیل آنکه لوله ها در ابتدا روان تر شده و بتن در داخل آن حرکت کند ابتدا دوغاب بتن را زده تا اگر در لوله ها مانعی وجود دارد آزاد شوند اما این دوغاب در بتن ریزی فضای مورد نظر استفاده نمی گردد و باید به صورت دور ریز باشد زیرا که مقاومت و خواص بتن سفارش داده شده جهت استفاده در محل مشخص شده را ندارد. پس از آنکه مرحله دوغاب به پایان رسید به ترتیب میکسر های بتن وارد جایگاه شده و در پشت دستگاه پمپ قرار می گیرد.

بعد از بررسی تراک میکسر توسط دستگاه نظارت و مسئول نمونه گیری آزمایشگاه و در صورت نیاز میکس مواد افزودنی به آن، تراک میکسر در پشت پمپ قرار می گیرد تا شروع به بتن ریزی در داخل وان پمپ گردد و پمپ آن را با قدرت به داخل لوله ها هدایت می کند تا بتن به محل مورد نظر جهت بتن ریزی برسد. هر یک از مراحل بتن ریزی، نیازمند تجهیزات مخصوصی نظیر میکسر، انتقال دهنده (پمپ، شوت، لوله)، ویبراتور و ابزار پرداخت (ماله و شمشه) می باشد.

بعد از مراحل بتن ریزی در جای مورد نظر اگر دیوار و یا ستون باشد توسط کارگران ابتدا مرحله ویبره زدن جهت خارج کردن هواهای ریز موجود در داخل بتن صورت می گیرد تا در بتن هیچگونه هوایی وجود نداشته باشد زیرا که این هوا موجب می شود تا بتن به صورت کرمو یا شن زده در آمده و یا به مقامت بالای خود نرسد، سپس عملیات چکش زنی به قالب های دیوار و ستون انجام می شود.

این مرحله می توان همراه با ویبره کردن صورت بگیرد تا شیره بتن به سمت قالب حرکت کند تا پس از بازکردن قالب ها سطحی صیقلی را در اختیار ما قرار بدهد، هرچه ویبره و چکش زدن با دقت بیشتری صورت بگیرد ما شاهد کیفیت بهتر بتن ریزی خواهیم بود.

اگر بتن ریزی در سطح قسمت سقف و یا قسمتی از بازشوها باشد باید پس از انجام عملیات ویبره با استفاد از ابزاری به نام شاخص، ضخامت بتن ریخته شده بررسی گردد. سپس در حین اجرای عملیات بتن ریزی به سراغ استفاده از وسایلی مانند: ماله پروانه ای، ماله و یا شمشه برای صاف کردن سطح بتن می رویم تا بتنی صاف و یک دست داشته باشیم.

اگر سطح مساحت بتن ریزی ما گسترده باشد پس از آنکه قسمتی از بتن ریزی انجام شد در صورت وجود مشکل، بتن ریزی باید متوقف گردد و باقی آن باید در مرحله ای دیگر انجام گردد. اگر بتن ریزی سقف کامل انجام نشده باشد باید میلگردهایی را بر روی مش سقف به صورت افقی قرار داد تا به صورت میلگردهای انتظار سقف باشد تا بتوان سقف را در مرحله دیگر بتن ریزی به اصطلاح اجرایی به یکدیگر دوخت، با این روش سقف مورد نظر از یکدیگر جدا نبوده و به یکدیگر اتصال داده می شود و برای جلوگیری از اینکه مقداری از بتن در تیرها جاری شود باید از رابیتس برای بستن جلوی بتن استفاده کرد و در صورت اجرای بتن ریزی در مراحل بعدی باید این رابیتس را جدا نمود.

بتن ریزی در گرما

بتن ریزی در هوای گرم باعث پایین آمدن کیفیت بتن تازه می شود. هوای گرم به دمای زیاد هوا همراه با باد یا بدون باد و رطوبت کم گفته می شود. این عوامل باعث تبخیر سریع آب، افزایش سرعت آبگیری سیمان، کاهش کارایی بتن تازه و تسریع گیرش آن می گردد که می تواند موجب کاهش مقاومت نهایی بتن گردند. هوای گرم همچنین باعث مشکلاتی در بتن ریزی و متراکم کردن آن و تشدید جمع شدگی بتن به صورت خمیری می شود.

و موجب ترک در بتن تازه ریخته شده می گردد. باید قبل از بتن ریزی و در تراک میکسر ها از روان کننده و دیر گیر کننده ها استفاده نمود و پس از مدتی که در میکسر میکس شد بتن ریزی انجام گردد، در تابستان باید بتن ریزی با سرعت بالاتری صورت گیرد و در دماهای بالاتر مجاز به بتن ریزی نمی باشیم. استاندارد اروپایی ENV 206 حداکثر دمای بتن را به 30 درجه محدود نموده و موارد زیر را بیان نموده است.

1. بتن به سرعت آب خود را از دست می دهد و در نتیجه گیرش و سخت شدن بتن زودتر انجام می گردد و کارایی آن به سرعت کاهش می یابد.

2. هیدراتاسیون سیمان سریع تر انجام می شود و درجه حرارت بتن سریع تر بالا می رود.

3. امکان ظاهر شدن ترک های خمیری شدیدا افزایش می یابد.

4. نیاز شدید به عمل آوری سریع.

در صورت عدم رعایت ملاحظات فنی، دوام بتن کاهش می یابد.

مطابق با آبا و مبحث نهم برای کاهش دمای بتن در بتن ریزی در هوای گرم بر حسب مورد رعایت روش های زیر الزامی می باشد.

الف) برنامه ریزی مناسب و دقیق برای زمان های شروع و مراحل ساخت بتن و بتن ریزی الزامیست.

ب) تنظیم زمان بتن ریزی در هنگام خنک بودن هوا.

پ) عدم استفاده از سیمان با دمای بیش از 75 درجه سیلیسیوس در هنگام اختلاط.

ت) پایین نگهداشتن دمای سیمان با نگهداری سیمان در سیلوهای عایق بندی شده و یا رنگ آمیزی شده به رنگ سفید.

ث) کاهش دمای سنگدانه ها با انبار کردن آن ها در سایه ها یا آب پاشی یا دمیدن هوای سرد به آن ها.

ج) خنک کردن آب مصرفی و یا جایگزین کردن بخشی از آن با یخ خرد شده و یخ پولکی.

چ) عایق کردن منابع و لوله های تامین آب و یا رنگ آمیزی آن به رنگ سفید برای قسمت هایی که در برابر تابش مستقیم آفتاب قرار می گیرد.

ح) نگهداری ابزار و ماشین آلات تهیه و حمل و مخلوط بتن در سایه و یا آب پاشی آن ها.

خ) عایق کردن مخلوط کن ها و یا پاشیدن آب سرد و یا دمیدن هوای سرد به آن ها یا رنگ آمیزی آن ها به رنگ سفید.

باید در نظر داشته باشیم حتما باید عملیات نگهداری و یا همان کیورینگ بتن پس از مدت معین آیین نامه صورت گیرد.

بتن ریزی در سرما

به هوایی سرد گفته می شود که:

۱-  متوسط دما در سه شبانه روز متوالی کمتر از 5 درجه باشد.
۲-  دماي هوا براي بیشتر از نصف روز از 10 درجه بیشتر نباشد.

دماي بتن در سه روز اول پس از بتن ریزی اهمیت خاصی دارد. زیرا در دماي پایین امکان:

۱-  یخ زدن آب بتن
۲ – کاهش یا توقف فرآیند گیرش سیمان و کسب مقاومت.
۳-  کاهش عمر مفید سازه ها وجود دارد.

در بتن ریزی در هوای سرد باید تمامی مراحل زیر را رعایت نمود و باید سعی شود تا بتن ریزی در هوای معتدل صورت گیرد. در تراک میکسرها از مواد افزودنی همچون ضد یخ ها و مواد شیمیایی تسریع کننده استفاده می گردد.

پس از انجام عملیات بتن ریزی از پشم شیشه بر روی بتن جهت گرم کردن سطح بتن و استفاده از جت فن در زیر سقف برای گرم شدن سقف و مکان بتن ریزی و یا روشن کردن آتش در محل بتن ریزی با رعایت تمامی الزامات ایمنی جهت معتدل نمودن هوا استفاده می گردد.

ویدیو عملیات بتن ریزی پی ساختمان

سخن پایانی

در پایان، می‌توان گفت که بتن‌ریزی به‌عنوان یکی از مراحل کلیدی در ساخت‌وساز، اهمیت بالایی در تضمین کیفیت و استحکام سازه‌ها دارد. شناخت دقیق از ترکیبات بتن و فرآیندهای مربوط به بتن‌ریزی می‌تواند به بهبود عملکرد نهایی سازه کمک کند. با رعایت اصول فنی و استانداردهای لازم در هنگام بتن‌ریزی، سازه‌های مقاوم، پایدار و با دوام بالا قابل دستیابی هستند. از این رو، دانش کافی در این زمینه برای پیمانکاران و مهندسین اجرایی ضروری است تا پروژه‌های عمرانی با کیفیت و ایمنی بیشتری به ثمر برسند.